Overleven in de dierentuin

de oorlogsjaren van Artis en andere parken

Maarten Th. Frankenhuis

  Tip: stuur dit boek door naar iemand anders! 
Overleven in de dierentuin

paperback/ gebrocheerd: € 21.50: GRATIS verzending! (NL)

ISBN: 9789490951146, geïllustreerd, 176 blz., April 2013
Formaat: 21.5 (h) x 14.5 (b) x 1.0 (d) cm. Gewicht: 288 gram.

Uitgever: 2010 uitgevers

redactie: Lianne Damen; Nel van Beelen

beschrijving

Voormalig directeur van Artis Maarten Frankenhuis verzamelde meer dan twintig jaar lang archiefmateriaal, verhalen, artikelen, foto's en andere gegevens over hoe zijn dierentuin de oorlog heeft doorstaan. Hoe hield het personeel de honderden dieren in leven in tijden van gebrek? Vooral in de Hongerwinter was ook in Artis de schaarste nijpend. Zo moesten de leeuwen soms, met grote tegenzin, hun hongergevoel bevredigen met stokvis.

Behalve de dieren vonden ook tussen de twee- en driehonderd mensen in de tuin een veilig onderkomen: Joden, mannen die dwangarbeid in Duitsland probeerden te ontlopen, en een enkele verzetsman. Deze verborgen geschiedenis van onderduikers in Artis belicht de auteur aan de hand van citaten, anekdotes en door hemzelf en anderen gedocumenteerde verhalen.

Naast het verhaal van Artis biedt Overleven in de dierentuin een overzicht van het wel en vooral wee van alle Nederlandse en veel buitenlandse tuinen in Duitsland en bezet gebied. Wat dit boek duidelijk maakt, is dat elk van deze dierentuinen op heel verschillende wijze te maken heeft gekregen met de Duitse inval, gevechtshandelingen, schaarste, hongersnood, onderduikers, collaboratie en verzet, en ten slotte de bevrijding.

Maarten Frankenhuis (1942) was van 1990 tot 2003 directeur van de Amsterdamse dierentuin Artis. In 2012 verscheen zijn novelle Droomonderduik, over de wonderlijke fantasiewereld en de traumatische belevenissen van een Joods onderduikertje in Artis.

Meer teksten en voorbeelden:

recensie citaatDit jaar is het zeventig jaar geleden dat De Oorlog was afgelopen, tegenwoordig beter bekend als de Tweede Wereldoorlog. Toen waren er grote feesten en de hoop dat er nooit meer een dergelijke oorlog zou komen. (Als u klikt op https://www.youtube.com/watch?v=neFVkytsMXg ziet u een uitzending van RTV Drenthe naar aanleiding van eenfilmpje dat mijn vader maakte tijdens de bevrijding. Maar daar hebben we het hier niet over.)
Mensen moesten op allerlei manieren zien te overleven, zo ook in Amsterdam, niet alleen de mensen, maar ook de dieren. Dierenarts Frankenhuis, voormalig directeur van Artis, verzamelde meer dan twintig jaar allerlei materiaal over hoe zijn dierentuin de oorlog heeft doorstaan. "Toenmalig directeur Armand Sunier en zijn medewerkers hebben er hard aan moeten trekken om de dieren elke dag van voldoende voledsel te voorzien en ze gezond en in leven te houden."
Wat voor velen niet bekend is, is dat behalve de dieren ook tussen twee- en driehonderd onderduikers in Artis een veilig onderkomen vonden. Deze verborgen geschiedenis belicht de auteur aan de hand van citaten, anekdotes en andere gedocumenteerde verhalen. In het boek komt ook de oorlogsgeschiedenis van de andere Nederlandse dierentuinen kort aan bod, evenals van enkele buitenlandse tuinen in Duitsland en bezet gebied. U zult dit jaar zeker overladen worden met allerlei herinneringsboeken, maar ik zou, zeker als ik bioloog was, hier toch maar eens naar kijken. Al is het alleen maar als eerbetoon aan de "tientallen anonieme Artismedewerkers, die onbaatzuchtig en met grote volharding hun dierentuin en onderduikers verzorgden, en ondertussen zelf het gevaar liepen te worden opgepakt voor de Arbeitseinsatz, de gedwongen tewerkstelling in Duitsland" Verder heeft de uitgever gezorgd voor aanvullend lesmateriaal. Te vinden op http://www.2010uitgevers.nl/verrijking/protocols/od.php

  1. Leg in mijn winkelwagen!

Meer boekennieuws op Facebook.